Zoekopties
Home Media Explainers Onderzoek & publicaties Statistieken Monetair beleid De euro Betalingsverkeer & markten Werken bij de ECB
Suggesties
Sorteren op

Wat betekent het wanneer een bank faalt of waarschijnlijk gaat falen?

Laatst bijgewerkt op 20 februari 2026 

Banken spelen een belangrijke rol in de economie. Ze verlenen kritieke diensten aan mensen en bedrijven: ze verstrekken leningen, houden deposito's van klanten aan en maken betalingen gemakkelijker. Die diensten moeten ook mogelijk blijven als een bank omvalt. Bovendien is het financiële stelsel sterk verweven. In het verleden hebben financiële crisissen laten zien hoe snel problemen zich kunnen verspreiden als ze niet doeltreffend worden aangepakt.

Wanneer een bank faalt of waarschijnlijk zal falen, betekent dit dat die niet langer als financieel gezond wordt beschouwd en misschien moet worden afgewikkeld of geliquideerd.

Onze toezichthouders hebben de taak te beoordelen of grotere banken onder hun directe toezicht falen of waarschijnlijk gaan falen, terwijl de nationale toezichthouders dat doen voor kleinere banken. Afwikkelingsautoriteiten zoals de Gemeenschappelijke Afwikkelingsraad kunnen dat ook bepalen.

Wat gebeurt er als ik een tegoed heb bij een bank die is bestempeld als instelling die faalt of waarschijnlijk gaat falen?

In elke EU-lidstaat bestaat er een depositogarantiestelsel dat spaarders terugbetaalt als hun bank niet meer aan haar verplichtingen kan voldoen. Tegoeden tot en met € 100.000 zijn gegarandeerd beschermd. Alle banken moeten lid zijn van zo'n stelsel en bijdragen aan het depositogarantiefonds.

Wanneer kan een bank worden bestempeld als een instelling die faalt of waarschijnlijk gaat falen?

Eenvoudig gezegd kan een bank om verschillende redenen worden beschouwd als een instelling die faalt of waarschijnlijk gaat falen:

Ernstige inbreuken op regelgeving

De bank voldoet niet aan belangrijke wettelijke vereisten, zoals minimumkapitaaldrempels, of dreigt daar niet meer aan te voldoen. Die inbreuken moeten ernstig genoeg zijn om de intrekking van de vergunning van de bank te rechtvaardigen.

Insolventie of onvoldoende liquiditeit

De bank is niet in staat haar schulden tijdig af te lossen of gaat waarschijnlijk in die situatie terechtkomen, of de bank heeft meer verplichtingen dan activa.

Behoefte aan buitengewone openbare financiële steun

De bank heeft behoefte aan buitengewone openbare financiële steun om haar activiteiten voort te zetten.

Van een bank wordt gezegd dat die faalt of waarschijnlijk gaat falen op basis van verschillende relevante indicatoren. Maar oordeelsvorming door de toezichthouder is cruciaal bij de beoordeling van de waarschijnlijkheid dat een bank zich zal herstellen.

Wat gebeurt er wanneer wordt vastgesteld dat een bank faalt of waarschijnlijk gaat falen?

Afwikkeling is een procedure waarmee een bank operationeel kan blijven. Het feit dat een bank faalt of waarschijnlijk gaat falen, leidt niet automatisch tot afwikkeling.

Zodra een bank die status krijgt, moet de Gemeenschappelijke Afwikkelingsraad binnen een redelijke termijn beoordelen of alternatieve maatregelen het falen kunnen voorkomen en, zo niet, of afwikkeling in het algemeen belang is. Afwikkeling wordt geacht in het algemeen belang te zijn als die procedure noodzakelijk is om de volgende doelstellingen te verwezenlijken:

  • de financiële stabiliteit in stand houden en besmetting van andere instellingen voorkomen
  • depositohouders en kritieke bankfuncties beschermen
  • het gebruik van overheidsmiddelen tot een minimum beperken

Indien de Gemeenschappelijke Afwikkelingsraad besluit dat afwikkeling niet in het algemeen belang is, wordt de bank geliquideerd volgens nationale insolventieprocedures.

Wat betekent afwikkeling voor banken en het financiële stelsel?

De afwikkelingsprocedure beveiligt het financiële stelsel door ervoor te zorgen dat op een gestructureerde en ordelijke wijze met falende banken wordt omgegaan.

De mogelijkheid dat banken als (waarschijnlijk) falende instelling worden bestempeld, helpt hen daarnaast het belang in te zien van goed risicobeheer, degelijke interne governance en kapitaalplanning, en geloofwaardige herstelplannen waarmee ze ernstige problemen kunnen voorkomen.

De afwikkelingsprocedure, waar de vaststelling dat een bank faalt of waarschijnlijk gaat falen deel van uitmaakt, versterkt de weerbaarheid in het bredere financiële stelsel. Die procedure stelt banken in staat te falen zonder crisissen te veroorzaken en biedt de afwikkelingsautoriteiten de nodige instrumenten om dat op doeltreffende wijze aan te pakken.

ZIE OOK

Meer informatie over gerelateerde onderwerpen

Meer informatie

Crisisbeheersing