Οι μάρτυρες δημοσίου συμφέροντος ενεργούν προς το γενικότερο καλό

08/09/2015 (τελευταία ενημέρωση: 26 Οκτωβρίου 2018)

Whistleblowers act in the greater good

Η ΕΚΤ έχει δεσμευθεί να διενεργεί αυστηρή αλλά δίκαιη τραπεζική εποπτεία. Σημαντικό μέρος αυτής της διαδικασίας είναι η διασφάλιση ότι όλες οι εποπτευόμενες τράπεζες και οι αρχές τραπεζικής εποπτείας συμμορφώνονται πλήρως προς τις υποχρεώσεις τους βάσει της ενωσιακής νομοθεσίας. Ενίοτε, ωστόσο, δεν τηρούνται αυτές οι υποχρεώσεις και σε ορισμένες περιπτώσεις μάλιστα γίνεται σκόπιμη προσπάθεια απόκρυψης επιλήψιμων πράξεων. Οι μάρτυρες δημοσίου συμφέροντος, αναφέροντας στην ΕΚΤ τις υπόνοιές τους για πιθανές εσφαλμένες πρακτικές, υπηρετούν το δημόσιο συμφέρον και ενεργούν προς το γενικότερο καλό.

Οι αρμόδιοι για τη συμμόρφωση, οι ελεγκτές και άλλοι υπάλληλοι μιας τράπεζας συγκεντρώνουν τις περισσότερες πιθανότητες να έχουν γνώση σχετικά με πιθανές επιλήψιμες πράξεις. Οι πιο συνηθισμένες παραβάσεις που αναφέρονται αφορούν τον ανεπαρκή υπολογισμό των ιδίων κεφαλαίων και των κεφαλαιακών απαιτήσεων, καθώς και ζητήματα διακυβέρνησης.

«Αυτές οι αναφορές είναι ένα αποτελεσματικό μέσο για την αποκάλυψη παραβάσεων που συνδέονται με την άσκηση της επιχειρηματικής δραστηριότητας.»

(Danièle Nouy, Πρόεδρος του Εποπτικού Συμβουλίου, Άρθρο)

Η ΕΚΤ μπορεί να διερευνά μόνο παραβάσεις της «σχετικής ενωσιακής νομοθεσίας», δηλαδή των νομοθετικών διατάξεων που συνδέονται με την προληπτική εποπτεία των τραπεζών, όπως οι διατάξεις σχετικά με τις κεφαλαιακές απαιτήσεις και τη δομή διακυβέρνησης. Η εντολή της ΕΚΤ δεν καλύπτει παραβάσεις που εμπίπτουν σε άλλους τομείς της τραπεζικής εποπτείας, όπως η προστασία των καταναλωτών και η εφαρμογή κανόνων για την καταπολέμηση της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες. Για τις εν λόγω παραβάσεις θα πρέπει να ενημερώνονται οι εθνικές αρχές.

Πώς μπορείτε να υποβάλετε αναφορά

Για την αναφορά των παραβάσεων θα πρέπει να χρησιμοποιείται η σχετική ηλεκτρονική φόρμα. Με αυτόν τον τρόπο εξασφαλίζεται ότι η αναφορά υποβάλλεται απευθείας και χωρίς καθυστέρηση στα πρόσωπα τα οποία είναι αρμόδια να αξιολογήσουν την πιθανή παράβαση. Επιπλέον, η φόρμα περιλαμβάνει σειρά ερωτήσεων που είναι σημαντικές για την αξιολόγηση της αναφοράς από την ΕΚΤ.


Αναφορά παραβάσεων

Προστασία των μαρτύρων δημοσίου συμφέροντος

Η αναφορά παραβάσεων μέσω της ηλεκτρονικής φόρμας της ΕΚΤ μπορεί να γίνει από οποιονδήποτε, χωρίς να αποκαλύπτεται η ταυτότητά του. Η ΕΚΤ αξιολογεί προσεκτικά όλες τις αναφορές.

Προκειμένου να διασφαλιστεί η εφαρμογή όλων των απαραίτητων δικλείδων ασφαλείας για την προστασία των πληροφοριοδοτών όπως ορίζεται στη νομοθεσία της ΕΕ για την προστασία των δεδομένων, η ΕΚΤ συμβουλεύθηκε τον Ευρωπαίο Επόπτη Προστασίας Δεδομένων. Η προστασία των πληροφοριοδοτών προβλέπεται επίσης στο νομικό πλαίσιο που διέπει την άσκηση των εποπτικών καθηκόντων της ΕΚΤ.

Πώς αντιμετωπίζονται οι αναφορές;

Ομάδα ειδικών λαμβάνει την αναφορά και αξιολογεί κατά πόσον αυτή αφορά την ΕΚΤ ή κάποια εθνική αρχή τραπεζικής εποπτείας. Εάν μετά την αρχική αξιολόγηση η ομάδα αυτή κρίνει ότι η αναφορά είναι βάσιμη, την προωθεί στην αρμόδια υπηρεσία της ΕΚΤ ή στην αρμόδια εθνική αρχή τραπεζικής εποπτείας. Ως αποτέλεσμα της αναφοράς μπορεί να αναληφθεί εποπτική δράση – π.χ. να ζητηθούν πληροφορίες, να διενεργηθεί επιτόπια επιθεώρηση, να ληφθούν εποπτικά μέτρα ή να επιβληθούν κυρώσεις.

Με δεδομένο το ισχύον καθεστώς περί επαγγελματικού απορρήτου, η ΕΚΤ δεν επιτρέπεται να ενημερώνει τους πληροφοριοδότες σχετικά με την έκβαση των αναφορών. Ωστόσο, κάθε χρόνο στην Ετήσια Έκθεση της ΕΚΤ για την εποπτική δραστηριότητα παρουσιάζονται κατά τρόπο συγκεντρωτικό και ανωνυμοποιημένο οι παραβάσεις που έχουν αναφερθεί και οι σχετικές ενέργειες που ανέλαβε η ΕΚΤ.